P14 · คำสั่ง
หมายเหตุครู / ที่มา (นักเรียนข้ามได้)
สัมพันธ์กับ: Perry Lesson XIV(§193–198)＝ SKT บทที่ 14(ปัญจมีวิภักติ ＋สเต็ม ū)。W8 ครึ่งหลัง。 ที่มาของเนื้อหา: Perry §193–198(แกนหลัก)＋ Ruppel Ch.24 คำสั่ง(ถ้อยคำสมัยใหม่, "วิธีจำสี่คำเร็ว")＋ SKT §14.1–14.5(ศัพท์ทางไวยากรณ์ภาษาไทย)＋ Goldman L11 लोट्(เทียบแบบรูป)——ที่มาสี่แหล่งดู 260702-P13-P30-四源挖料。 แก่นสาร: น้ำเสียงคำสั่ง＝ชุดหางเล็กๆ, แขวนใส่คำกริยาที่เรียนมาแล้วตัวไหนก็ออกคำสั่งได้ทันที。2sg ประหยัดที่สุด——ตัดหางออก สเต็มเปล่าล้วนๆ ก็คือ "เธอ, ไป!"。ของใหม่มีแค่ตระกูล ū ฝ่ายหญิง(bhū／vadhū)＋สวิตช์ปฏิเสธ mā。 บทนี้เป็นภาพสะท้อนของ P13(อดีตอาตมเนบท): คำกริยาชุดเดียวกัน ด้านหนึ่งย้อนหลัง(เมื่อวาน) ด้านหนึ่งออกคำสั่ง(สั่งการ) เหมาะทำการ์ดเปรียบเทียบ "ย้อนหลัง vs สั่งการ"。ช่วงที่ 4 ของสัปดาห์นี้＝บทตกผลึกสี่(บทนี้ผ่านสี่ด่านแล้วจึงเปิดใช้ตารางคำสั่งเต็ม)。
"วันนี้เพื่อนใหม่สามคน สองคนคุณเจอทุกวัน:
ภูมิ ← bhūmi(แผ่นดิน, ที่ดิน)——ภูมิศาสตร์ ＝ bhūmi-śāstra 'วิชา-แผ่นดิน'＝ภูมิศาสตร์; แม้แต่พระนามในหลวงรัชกาลที่เก้าก็มีคำนี้(ภูมิพล 'พลังแห่งแผ่นดิน')。
วธู ← vadhū(หญิงสาว, เจ้าสาว)——คำสง่า ในชีวิตประจำวันพูด เจ้าสาว แต่พอเห็น วธู คุณก็จำหน้าสันสกฤตของมันได้ทันที。
โศก ← śuc／śoka(ความเศร้า)——โศกเศร้า ของคำว่า 'เศร้า'; พระเจ้าอโศก อโศก ＝ a-śoka 'ไร้-ความเศร้า'。
ยังมีเรื่องใหญ่อีกเรื่อง: จนถึงวันนี้เรายัง 'เล่าเรื่อง' อยู่ตลอด วันนี้คุณจะเริ่มออกคำสั่ง——ไป! ดู! อย่าเศร้า!"
กฎเสียงประจำบทเรียน(B7 สอนพร้อมคำ): คำภาษาสันสกฤตที่ขึ้นต้นด้วยสระ เข้าสู่ภาษาไทยต้องยืม "โครงพยัญชนะใบ้" อ มารองรับสระ——อ เองไม่ออกเสียง เป็นแค่เก้าอี้ให้สระนั่ง。ขึ้นต้นด้วย ā→อา、ขึ้นต้นด้วย a→อ(＋สระเงียบ)、ขึ้นต้นด้วย u→อุ。คำในบทนี้ที่ขึ้นต้นแบบนี้พอดีทั้งชุด: āsana→อาสน(ะ)(ที่นั่ง)、ādeśa→อาเทศ(คำสั่ง)、atithi→อดิถี(แขก)。ที่นั่งของ "เชิญนั่ง" อาสน กับ "คำสั่ง" อาเทศ เอง——สองหน้าของบทเรื่องน้ำเสียงคำสั่งนี้ ล้วนสวมหมวกใบ้ อ ใบเดียวกัน。
(คำกริยาส่วนใหญ่เป็นเพื่อนเก่า: avadat／avadan←vadati(P01) รูปเมื่อวาน(P11)、gacchāmi←gacchati(P01)、paśya←paśyati(P05); ของใหม่มีแค่น้ำเสียงคำสั่ง: gaccha(เธอ, ไป!)、jayatu(ขอให้เขาชนะ!)。iti ทวงคืนจาก P06。ประโยค ๒ paśya＋iti ติดกันเป็น paśyeti、ประโยค ๓ gacchāmi＋iti ติดกันเป็น gacchāmīti——สนธิสระ, ฟังอย่างเดียวไม่เขียน。วิสรรค: rāmaḥ＋เสียงก้อง→rāmo(ตามธรรมเนียม P11), rāmaḥ＋สระ→rāma, vānarāḥ＋สระ→vānarā。จุดทวงคืนแต่ละประโยค: ๑ ราม／วีร／วาที-root；๒ ลงกา(＝ศรีลังกา)／คติ-root／สีดา；๓ วีระ／คติ；๔ ชัย／ราม／วานร。จุดสูงสุดของ CI ปฏิทิน＝ประโยค ๒ laṅkāṃ gaccha——เชื่อมพิกัดอารมณ์ Ramakien。)
"'เขาไป' คือ gacchati。'เธอ, ไป!' ประหยัดที่สุด——ตัดหางทั้งเส้นออก สเต็มเปล่าล้วนๆ——gaccha! 'เธอดู!' paśya; 'เธออยู่!' bhava"
"'ขอให้เขาไป'? เปลี่ยนหางเป็น -tu: gacchatu。คำอวยพรทั้งหมดพึ่งคำนี้——jayatu rāmaḥ'(ขอ)พระรามทรงชนะ, ทรงพระเจริญ'(jayatu＝ขอให้เขาชนะ)"
"'ขอให้เราไปด้วยกัน'? -āma: gacchāma。'ขอให้ฉันไป'? -āni: gacchāni"
"น้ำเสียงสามระดับ(ข้อมูลเมทาเก็บตารางเต็ม; นักเรียนจำสองระดับก่อน): เธอ＝สเต็มเปล่าล้วนๆ(gaccha／bhava／paśya)｜ขอให้เขา＝-tu(gacchatu／jayatu)"
สวิตช์ "อย่า"(ตัวต่อ mā):
"ภาษาสันสกฤตพูด 'อย่าทำ' ไม่ใช้ na, ใช้ mā ＋น้ำเสียงคำสั่ง: mā śoca!'อย่าเศร้า!'(śuc→śoca, คู่กับ โศก)／mā gaccha'อย่าไป!' จำ mā คำเดียว 'อย่า...' ทั้งหมดก็รู้จักหมด"
ตระกูล ū ฝ่ายหญิงสวมหมวก(สายแรงเสียดทานต่ำ, ต่อจากตระกูล ī ของ P11):
"P11 คุณรู้จักตระกูล ī แล้ว(devī／nadī) วันนี้มาพี่สาวคนโต ตระกูล ū: bhū(แผ่นดิน)、vadhū(หญิงสาว) ตรรกะหมวกเหมือนกัน ต่างแค่ข้อเดียว: หมวกประธานต้องเติม -s——bhū→bhūs、vadhū→vadhūs(ตระกูล ī อย่าง devī ไม่มี -s นี้, นี่คือบัตรประจำตัวของตระกูล ū) หมวกทิศทาง: vadhūm(หาหญิงสาวคนนั้น); bhū พยางค์เดียวหมวกทิศทางจะพองเป็น uva: bhuvam(ปกครองแผ่นดิน)——ฟังให้คุ้นก่อน"
(แถม: จุดยึดวันนี้ bhūmi เป็นญาติตระกูล i ของ bhū ความหมายเดียวกันคือ 'แผ่นดิน'; ภาษาไทย ภูมิ จำเสียงของ bhūmi สายนี้เอง)
ตัวต่อ(ใช้ก่อน วิเคราะห์ทีหลัง——กลุ่มบทนี้): ciram(ยาวนาน——jayatu … ciram 'ทรงพระเจริญ, ครองราชย์ยาวนาน')／namaskuru(คารวะ!——พิธีกรรมทักทายในชั้นเรียน, namas＋kuru; kuru เป็นตระกูลที่ 8 kṛ 'ทำ' เกินหลักสูตรบทนี้ ใช้ก่อนไม่วิเคราะห์ ขึ้นทะเบียนบ้านไว้บทหลัง)／ānaya(เอามา——jalam ānaya 'เอาน้ำมา')。
TPRS ปิดท้าย: "พระรามสั่งนักรบไปไหน? นักรบตอบว่าอย่างไร? เหล่าวานรตะโกนว่าอะไร?"——นักเรียนใช้น้ำเสียงคำสั่งแสดงซ้ำ ท่องพร้อมกัน jayatu rāmaḥ。
- น้ำเสียงคำสั่งสามระดับ: เธอ＝สเต็มเปล่าล้วนๆ(gaccha)、ขอให้เขา＝-tu(gacchatu)、ขอให้เรา＝-āma(gacchāma)。
- "อย่า" ไม่ใช้ na, ใช้ mā ＋น้ำเสียงคำสั่ง: mā śoca(อย่าเศร้า)、mā gaccha(อย่าไป)。
- ตระกูล ū ฝ่ายหญิง: หมวกประธาน -s(bhūs／vadhūs), หมวกทิศทาง -m(bhuvam／vadhūm)——มากกว่าตระกูล ī หนึ่ง -s。
- วันกฎเสียง(B7): คำภาษาสันสกฤตขึ้นต้นด้วยสระ ภาษาไทยยืมโครงใบ้ อ ขึ้นต้น——อาสน／อาเทศ／อดิถี。
เรื่องเล่าสี่ประโยคสองเวอร์ชัน; ชิ้นเปรียบเทียบน้ำเสียงคำสั่ง: 🔇gacchati↔gaccha🔇／🔇vadati↔vada🔇／🔇bhavati↔bhava🔇(บอกเล่า↔คำสั่ง เป็นคู่); ชิ้นสามระดับ gaccha／gacchatu／gacchāma(เธอ／ขอให้เขา／ขอให้เรา); ปฏิเสธ mā śoca อ่านช้า; อวยพร jayatu rāmaḥ ciram; ตระกูล ū 🔇bhūs↔bhuvam🔇、🔇vadhūs↔vadhūm🔇 อ่านช้า(หมวกประธาน -s vs หมวกทิศทาง -m)。 ชั้นประโยคเจ้าของภาษา: ดู 眞人原句池-RSS-L1-6——ประโยครูปแบบคำสั่งสั้นๆ(gaccha／tiṣṭha／paśya)ใส่ก่อน。
(คำสำรองสำหรับครู: ādeśa อาเทศ、āsana อาสน、atithi อดิถี、prajā ประชา(ประชาชน——ประโยค "rājā prajāḥ pālayatu ขอพระราชาทรงคุ้มครองประชาชน")、pāṭha ปาฐ(★คำที่มาของชื่อเว็บนี้! pāṭha 'บทเรียน', ปาฐกถา สุนทรพจน์)、vedi เวทิ(แท่นบูชา→เวที เวที)、sundara สุนทร、bhrū ภรู/ภมุ、śvaśrū สสุรี、stuti สดุดี、bhūṣaṇa ภูษณ——คำในตาราง Perry／SKT XIV, ใช้สำหรับถอดรหัสทวงคืน ยังไม่ใส่เรื่องเล่า。คำเตือนมิตรปลอม: abhyāsa อัพภาส ความหมายไทยเอนไปทาง 'ซ้ำ/ทวนคำ' ไม่ใช่ 'การเรียน'; vadhū เป็นคำสง่า, ในชีวิตประจำวันเจ้าสาวใช้ เจ้าสาว。anṛta／śruti／smṛti／snuṣā ฯลฯ รอบทหลัง)
ช่วงที่ 4 ของสัปดาห์นี้＝บทตกผลึกสี่: บทนี้ผ่านสี่ด่านแล้วจึงเปิดใช้ตารางน้ำเสียงคำสั่งปรัสไมบทเต็มขึ้นทะเบียนบ้าน(สามบุรุษสามพจน์, รวม 1st -āni/-āva/-āma、2du -tam/2pl -ta、3du -tām/3pl -antu)＋ระบบปฏิเสธ mā(mā ＋คำสั่ง／อดีตไม่แน่นอน); คอลัมน์สเต็ม ū หนึ่งคอลัมน์(bhū พยางค์เดียว, vadhū หลายพยางค์ เรียงคู่, เทียบกับตระกูล ī nadī——"ตระกูล ī ตระกูล ū พี่น้องสระยาว, ตระกูล ū มากกว่าหนึ่งประธาน -s") เป็นภาพสะท้อนของ P13(อดีตอาตมเนบท): คำกริยาชุดเดียวกัน "ย้อนหลัง(อดีตอาตมเนบท) vs สั่งการ(คำสั่งปรัสไมบท)" การ์ดเปรียบเทียบ。